21:06:00

Dù Tuyên bố chung ASEAN không đề cập đến phán quyết PCA nhưng bày tỏ quan ngại về tình hình Biển Đông.


Sáng 25/7, các ngoại trưởng ASEAN đã tham gia một phiên họp đặc biệt bất thường ở Vientiane để họp bàn các văn kiện đưa vào tuyên bố chung. Cuộc họp này diễn ra ngay trước phiên họp ASEAN + 1 với đối tác Trung Quốc và không hề có trong lịch trình trước đó.
Các ngoại trưởng ASEAN đã đạt được Tuyên bố chung, trong đó, dù không đề cập đến phán quyết của Tòa trọng tài nhưng đã bày tỏ quan ngại về những căng thẳng thời gian qua ở Biển Đông.
Tuyen bo chung cua ASEAN quan ngai ve Bien Dong
Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN diễn ra tại Lào hôm 24/7. Ảnh: Kyodo
Tuyên bố chung của Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 49 (AMM-49) nêu rõ: “Chúng tôi tái khẳng định cam kết chung nhằm duy trì và thúc đẩy hòa bình, an ninh và ổn định trong khu vực cũng như để giải quyết các tranh chấp một cách hòa bình, bao gồm cả việc tôn trọng đầy đủ các quy trình pháp lý và ngoại giao, không sử dụng vũ lực hay đe dọa sử dụng vũ lực, phù hợp với những nguyên tắc được pháp luật quốc tế thừa nhận, trong đó bao gồm cả Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS 1982).
Chúng tôi lo ngại trước những diễn biến đã và đang diễn ra gần đây ở Biển Đông; ghi nhận những lo ngại của một số Bộ trưởng về việc cải tạo đất và leo thang các hoạt động làm xói mòn lòng tin, gây gia tăng cẳng thẳng và có thể hoại hòa bình, an ninh và ổn định trong khu vực.
Chúng tôi tái khẳng định tầm quan trọng của việc duy trì và thúc đẩy hòa bình an ninh, ổn định an toàn và tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông.
Chúng tôi tiếp tục tái khẳng định sự cần thiết phải tăng cường tin cậy lẫn nhau, kiềm chế các hạt động và không có động thái làm phức tạp thêm tình hình, theo đuổi giải pháp hòa bình phù hợp với luật pháp quốc tế bao gồm Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS 1982).
Chúng tôi nhấn mạnh tầm quan trọng của phi quân sự và tự kiềm chế trong việc thực hiện tất cả các hoạt động, bao gồm cả hoạt động cải tạo đất mà có thể làm phức tạp tình hình và leo thang căng thẳng ở Biển Đông”.
Tuyên bố chung cũng nhấn mạnh tầm quan trọng việc thực thi hiệu quả DOC, hướng tới hoàn tất COC thông qua việc tăng cường tham vấn  lẫn nhau; thiết lập đường dây nóng để quản lý tranh chấp hàng hải ở Biển Đông.
Trước đó, ngày 23/7, Reuters dẫn lời một quan chức ngoại giao giấu tên cho biết Campuchia là quốc gia duy nhất phản đối việc đề cập phán quyết của Tòa Trọng tài vụ Philippines kiện Trung Quốc trong tuyên bố chung của hội nghị. Nhà ngoại giao này tiết lộ: “Campuchia chặn bất cứ cụm từ nào về vụ phân xử và về vấn đề quân sự hóa ở Biển Đông”.
 Ngày 24/7, Ngoại trưởng Nhật Bản Fumio Kishida đã tới thủ đô Vientiane của Lào để tham dự một loạt các cuộc họp khu vực liên quan đến 10 thành viên ASEAN, nơi Biển Đông là chủ đề nóng.
Một quan chức Bộ Ngoại giao Nhật Bản tiết lộ ông Kishida đã nêu rõ lập trường và quan điểm của Tokyo về vấn đề Biển Đông với Ngoại trưởng Lào Saleumxay Kommasith. Ông Kishida kêu gọi các bên giải quyết tranh chấp bằng con đường hòa bình, đồng thời khẳng định phán quyết của PCA mang tính ràng buộc đối với các bên liên quan.
Trước đó, Tân Hoa xã cho biết, ông Kishida đã bày tỏ ý định đề cập các tranh chấp ở Biển Đông một khi có cơ hội gặp người đồng cấp Trung Quốc Vương Nghị tại Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN và các hội nghị liên quan.
Cũng trong ngày 24/7, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lục Khảng tuyên bố Nhật Bản không phải nước liên quan tới các tranh chấp ở biển Đông nên không có quyền can thiệp.
Lục Khảng cho rằng, phán quyết của PCA tại The Hague, Hà Lan về vụ kiện Philippines-Trung Quốc liên quan đến vấn đề Biển Đông là “bất hợp pháp và không hợp lệ”.
Ông này còn ngang ngược nói hành động không công nhận phán quyết trên của Bắc Kinh là “phù hợp với luật pháp quốc tế và Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật biển (UNCLOS)”.


Theo baodatviet