Thời điểm này, thanh khoản hệ thống ngân hàng đang rất dồi dào nhưng để tìm được dự án tốt đẩy vốn ra thị trường lại khá khó khăn. Dư vốn, lãi suất ổn định, lãi suất liên ngân hàng giảm, thậm chí một số ngân hàng đưa ra các gói ưu đãi cho doanh nghiệp vay… nhưng ngân hàng vẫn gặp khó trong việc sử dụng vốn.
Tuần qua, thông qua kênh tín phiếu, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã phát hành 49.899 tỷ đồng loại kỳ hạn 14 ngày, trong khi không có lượng vốn đáo hạn qua kênh này. Như vậy, NHNN đã hút ròng 49.899 tỷ đồng qua kênh tín phiếu.
Thông qua kênh OMO, NHNN cũng đã bơm mới 1.863 tỷ đồng, trong khi đó lượng vốn đáo hạn trong tuần đạt 113.577 tỷ đồng. Do vậy, 111.714 tỷ đồng đã được NHNN hút ròng qua kênh này.

Thanh khoản dồi dào
Theo công ty cổ phần Chứng khoán Bảo Việt (BVSC), tổng hợp cả hai kênh trên, nhà điều hành đã hút ròng tổng cộng 161.613 tỷ đồng từ thị trường.
Cùng với lượng tiền gửi của khách hàng sau Tết Nguyên đán tăng vọt và NHNN đang sử dụng các nghiệp vụ khác nhau đã giúp thanh khoản toàn hệ thống ngân hàng trở nên dồi dào hơn, giúp lãi suất liên ngân hàng giảm mạnh với biên độ 1,55 – 2,07% trong những tuần qua.
Hiện nay, lãi suất trung bình kỳ hạn qua đêm giảm 2,07%, về mức 2,73%/năm; kỳ hạn 1 tuần giảm 1,71%, còn 2,99%/năm; kỳ hạn 2 tuần giảm 1,55% về mức 3,2%/năm.
Đánh giá diễn biến thị trường, BVSC nhận định, thanh khoản hệ thống ngân hàng ở trạng thái rất dồi dào khi lượng tiền dư thừa sau khi đáp ứng hết các nhu cầu chi tiêu dịp Tết đã nhanh chóng quay trở lại hệ thống. Đồng thời, BVSC cũng dự báo, diễn biến này có thể tiếp tục duy trì trong 2-3 tuần tới.
Vì vậy, khả năng đáp ứng nhu cầu vốn cho những tháng đầu năm ở mức cao, hỗ trợ tích cực cho mặt bằng lãi suất liên ngân hàng và ổn định mặt bằng lãi suất chung cho thị trường.
Thông tin về kết quả hoạt động ngân hàng tháng 1/2017 và định hướng năm 2017, NHNN khẳng định, theo dõi sát diễn biến kinh tế vĩ mô, thị trường tiền tệ trong nước và quốc tế, điều hành chính sách tiền tệ, tín dụng chủ động, linh hoạt, bám sát mục tiêu kiểm soát lạm phát, trên cơ sở đó giảm lãi suất cho vay, bảo đảm thanh khoản của các tổ chức tín dụng (TCTD). Đặc biệt, tập trung vốn tín dụng cho các lĩnh vực ưu tiên, tạo điều kiện thuận lợi trong việc tiếp cận vốn.

Tiền “bí” đầu ra
Hiện các ngân hàng đã tự cân đối và đưa ra nhiều gói hỗ trợ, cùng với lãi suất ổn định, không còn là rào cản cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn song vẫn đang rất “khát” dự án và có nhu cầu đưa vốn ra thị trường.
Theo một số ngân hàng thương mại, nguồn tiền trong hệ thống ngân hàng đang khá dồi dào song khó đầu ra khi các dự án cũ đã ổn định từ năm trước, các dự án mới tuy nhiều, nhưng đối tượng khách hàng tốt để cho vay lại rất ít.
Trước đó, NHNN đã ban hành nhiều văn bản yêu cầu các TCTD tăng cường kiểm soát rủi ro cho vay tín dụng. Đồng thời, nâng cao năng lực đánh giá, thẩm định tín dụng và sàng lọc các dự án, lựa chọn các dự án có khả năng thu hồi vốn cao, mức rủi ro thấp, các dự án thực hiện tốt quy định của pháp luật về đấu thầu, đầu tư và xây dựng; không xem xét các dự án có thủ tục pháp lý không đầy đủ, không đủ điều kiện vay vốn theo quy định.
Giữa bối cảnh khó tìm dự án tốt của doanh nghiệp để đẩy tín dụng ra thị trường, các ngân hàng đã lựa chọn phương án hướng tới khách hàng cá nhân. Tuy nhiên, Thông tư số 39/2016/TT-NHNN quy định từ ngày 15/3 hộ gia đình, tổ hợp tác, hộ kinh doanh, doanh nghiệp tư nhân sẽ không được vay vốn ngân hàng, điều này khiến nhiều khách hàng lo lắng.
Liên quan đến vấn đề này, NHNN cho biết, những quy định trên không phải do NHNN “nghĩ ra” mà NHNN chỉ triển khai Bộ luật Dân sự 2015 đã được Quốc hội thông qua, có hiệu lực từ đầu năm 2017 quy định, chủ thể tham gia quan hệ dân sự là pháp nhân và cá nhân.
Do đó, Thông tư 39 của NHNN phải quy định khách hàng vay vốn là pháp nhân và cá nhân. Và các hộ kinh doanh vẫn được vay vốn nhưng với tư cách cá nhân chủ hộ.